Het is een van de weinige wegen welke uit gloednieuw asfalt bestaat. Een strak biljartlaken, zo is de 45 kilometer lange weg tussen Prizren en Pristina wel te noemen. Eindelijk kan ik een beetje doorrijden en terwijl ik geniet van de glooiende uitzichten om me heen, schieten de goud- en zilverkleurige Mercedessen met getinte ramen me voorbij. Maar verder is het naast wat vrachtverkeer en een paar militaire KFOR-jeeps rustig en heb ik het wegdek voor mezelf.

Ik ben onderweg vanuit Prizren naar Pristina, de hoofdstad van Kosovo. Niet alleen een van de kleinste hoofdsteden van Europa met zo’n 200.000 inwoners, maar ook een van de jongste. Kosovo -waarvan de inwoners voor het meerendeel van Albanese afkomst zijn- is namelijk sinds het uiteenvallen van Joegoslavië onderdeel geweest van Servië. Dit heeft geleid tot de bloedige Kosovo-oorlog tot deze na anderhalf jaar werd beëindigd door de NAVO-bombardementen op de Servische hoofdstad Belgrado. Hierna heeft Kosovo de onafhankelijkheid uitgeroepen en wordt het land inmiddels erkent door het meerendeel van de landen. Echter niet door Servië, die zien Kosovo nog steeds als opstandige provincie en zijn er nog steeds vredesmilitairen gelegerd.

Communistische skyline

Ik rijd nog steeds op de M9 en zie Pristina in de verte opdoemen, gehuld in een oranje gloed dankzij de ondergaande zon. Naarmate ik dichterbij kom zie ik de typische communistische skyline groter worden. Betonnen hoogbouw en grauwe appartementencomplexen met op de achtergrond de bergmassieven die Pristina omarmen.

Hoe dichter ik bij het centrum kom, hoe drukker het op de weg wordt. De tweebaansweg wordt inmiddels door vier auto’s op rij gebruik en ook een vijfde pas er ‘met gemak’ tussen. Wat echter wel opvalt is dat ik in heel Kosovo nog geen motorrijder ben tegenkomen. Tot Pristina. Hier schieten de zwarte sportmodellen met decibelknallende uitlaten me op suïcidale wijze voorbij om vervolgens ook nog tussen de vijf-op-rij in te kunnen rijden. Ik krijg spontaan een throwback naar mijn motorrit door een andere hoofdstad, het Iraanse Teheran.

Wanneer ik voor een stoplicht sta te wachten staat er rechts van me een oude, witte stadsbus en voor ik het weet ben ik opeens het middelpunt van de belangstelling. De chauffeur drukt een aantal keer op zijn toeter en steekt, wanneer ik kijk, zijn duim op terwijl achter hem zijn passagiers tegen de ramen geplakt zitten en enthousiast zwaaien. Ik zwaai lachend terug en realiseer me dat ik een van de weinige reizigers naar Kosovo gaat, laat staan in z’n eentje op de motor. Zo gauw het stoplicht groen kleurt toeter ik nog eenmaal en pas me direct aan, aan het Kosovaarse verkeer. Ik schiet iedere auto voorbij, links of rechts, en het lijkt allemaal geaccepteerd. Ok, soms klinkt er een toeter, maar toch…

pristina, prishtine, kosovo, kerk, church
De Kathedraal van de heilige Moeder Theresa

Flaneren aan de Moeder Theresa-boulevard

Nadat ik mijn spullen heb gedumpt in mijn hotel voor vannacht, duik ik direct de stad in. Het is al later in de middag en dat is te merken op de autovrije Bulevardi Nënë Tereza (Moeder Theresa-boulevard). Het is druk met Kosovaarse gezinnen, stelletjes en vriendengroepen en doet gezellig aan. Omdat het nog steeds warm is, scoor ik eerst een koud flesje water voor een paar eurocent (yes, ze betalen met de Euro!) en ga op de rand van de fontein zitten met uitzicht op het Grand Hotel Prishtina. Dit hotel, een staaltje Sovjet-architectuur pur sang, staat aan het begin van de grote winkelstraat en alle terrasjes die hier uitgestald staan.

Naarmate de zon ondergaat wordt het steeds drukker. Heel Pristina lijkt te flaneren over de boulevard, overal worden zoetigheden verkocht en de kraampjes met DVD’s en CD’s doen goede zaken. Evenals de sigarettenverkopers trouwens waar je ze per stuk kunt kopen of per pakje (en mocht je meer willen, dan gaat er ‘gewoon’ een kofferbak open). Het voelt westers aan, maar de betonnen flatgebouwen verraden toch dat ik in het hart van de Balkan ben.

pristina, prishtine, kosovo, hoofdstad, capital, mensen, kosovaren, winkelstraat, shopping, shops, winkels, plein, square
Drukte van belang op de Moeder Theresa-boulevard in Pristina

Newborn Monument

Ik besluit de winkelstraat verder nog even te laten voor wat het is, maar ga de andere kant op. Al vrij snel stuit ik op het bekende en symboliserende Newborn-monument, iets wat me doet denken aan het IAmsterdam-kunstwerk. De grote letters, in Arial-lettertype, zijn een waar kleurenpallet door alle graffiti en staan voor de onafhankelijkheid van Kosovo en is een van de bezienswaardigheden, én meest gefotografeerd object, van de Pristina.

Ik loop verder langs de brede straat waar de het nog steeds druk is met verkeer. Na een paar minuten kom ik bij een groot grasveld waar een van de monsterlijkste gebouwen staat die ik kent, de Nationale Bibliotheek. Het lijkt veel meer op een gevangenis dan op een bibliotheek en is spuuglelijk. Echt waar.

Via de half afgebouwde Servische Orthodoxe kerk (gestopt in 1999 wegens ‘illigaal bouwen’… uhuh), wandel ik -voordat ik terug ga naar mijn hotel- naar het voetbalstation van FK Pristina en het standbeeld van Bill Clinton. Met name de laatste wordt door de Kosovaren als held gezien. Amerikanen zijn namelijk erg geliefd in Kosovo sinds hun inmenging tijdens de oorlog met Servië.

pristina, prishtine, kosovo, monument, new, born, newborn, statue, graffiti, street pristina, prishtine, kosovo, monument, new, born, newborn, statue, graffiti, street

pristina, prishtine, kosovo, national, library, national library, nationale bibliotheek, nationale, bibliotheek, sovjet, communist, architectuur
Het afzichtelijke gebouw van de Nationale Bibliotheek

pristina, prishtine, kosovo, national, library, national library, nationale bibliotheek, nationale, bibliotheek, sovjet, communist, architectuurDe eindeloze betonkolossen

Zo gauw ik mijn broodje en kop koffie achter de kiezen heb, besluit ik nog even de achterbuurten in te duiken. Alle hoogbouw heeft toch wel een bepaalde aantrekkingskracht op me en ik wil graag zien hoe het echte leven in Pristina eruit ziet.

De betonkolossen lijken oneindig en de kapotte straten en verlaten ogende wijken typeren de communistische geschiedenis van Kosovo en dus ook van Pristina. De zon schijnt al vrolijk tussen al het grijs door, maar toch voelt het niet overal even guur. Louche eletronicazaakjes wisselen bakkerijtjes en döner kebab-tentjes af, maar allemaal zijn ze redelijk leeg. Ik probeer er nog het beste van te maken door verschillende straatjes in te gaan, maar allemaal met dezelfde troosteloze uitstraling.

Verwend door Prizren

Dankzij Google Maps weet ik na een kleine twee uur slenteren de weg naar de Moeder Theresa-boulevard gemakkelijk terug te vinden, waar het momenteel een stuk rustiger is dan gisteravond. Toch zijn de terrasjes hier wel aardig gevuld en vinden de biertjes inmiddels al gretig aftrek, terwijl het nog voor twaalf uur ’s middags is.

Ik installeer mezelf op een terras wat er wel gezellig uitziet, bestel een espresso en kijk uit op het bronzen beeld van Skanderberg. Hij was het die namens de Albanezen in de 14e eeuw de Ottomanen bestreed. Een absolute held in landen als Kosovo, Albanië en Macedonië. Ook al is de setting heerlijk nu, Pristina heeft hét toch niet. Misschien ben ik verwend door de relaxte sfeer in het compacte Prizren, misschien had ik te hoge verwachtingen, ik weet het niet. Ik ben erg blij dat ik Pristina heb bezocht en het ervaren heb, maar voor mij heeft deze stad het toch niet.

skanderberg, kosovo, pristina, prishtine, monument, standbeeld, boulevard, moeder, theresa, hoofdstad, capital, street
Skanderberg, de held van Kosovo en Albanië
kosovo, pristina, prishtine, fountain, fontein, blauw, water, mensen, straat, boulevard
Kleurrijke fonteintjes in de winkelstraat

Hoe kom ik in Pristina?

Pristina ligt op 2.245 kilometer afstand van Utrecht. Ga je met eigen vervoer zoals ik heb gedaan, dan moet je omrijden via Macedonië of Montenegro omdat de grenzen tussen Servië en Kosovo gesloten zijn. Bij de grens ben je verplicht een verzekering af te sluiten (€10), maar dit is zo gepiept.

Kies je echter voor de snelle route en ga je met het vliegtuig, dan ben je (inclusief 1 tussenstop) zo’n drie uur onderweg. Goedkope tickets kun je bij Skyscanner of Vliegwinkel.nl scoren. Het vliegveld ligt 20 kilometer ten zuidwesten van de Pristina.

Pristina kent meer dan genoeg mogelijkheden om te overnachten. Van groot tot klein, verspreid door de stad. De bekendste is het Grand Hotel Pristina, maar er zijn ook andere opties. Prijzen variëren, maar duur is het nooit te noemen.

Betalen: In Kosovo is de Euro de nationale munt en pinnen/geld opnemen is vrijwel overal mogelijk met je Nederlandse bankpas. Daarnaast is Kosovo spotgoedkoop.

Waar vind ik Pristina op de kaart?

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Verstuur je reactie
Typ hier je naam